--> - چون اندكى برگذشت بدن پليد عمرسعد سياه شد وآماس كرد وكرم بدان درافتاد . در اين‌حال مردى پير بدو برگذشت وچون بدان‌حالش نگران گشت بر خود بلرزيد وگفت : يا ابن سعد ، صد هزارانت لعنت خداى اى مكار نبهره 4 نابه كار كه به دوستى دنيا با پسر رسول خداى آن معاملت روا داشتى ، آن‌گاه زبان به دعاى مختار برگشاد وگفت : اى أمير ! اگر صدهزار گناه از تو صادر گشته بود خداى تعالى به‌سبب اين كار تورا بيامرزيدى ، مختار از آن كلمات خرسند وشاد خوار گشت وآن پير را به احسان واكرام مسرور نمود . به روايتي ديگر عمر بن سعد در كوفه پنهان شده بود ومختار بدو دست يافت وحاضر ساخت وگفت : اى پسر سعد ! همانا تو همشير حسين بودى ، قبيح بادت اين اخوّت نه ذمّت رسول خدا را حفظ كردى ونه حق اخوّت به‌جاى گذاشتى ، واللَّه العظيم آن اشعار خود را اگر براي من نخوانى به شديدتر عذابت معذّب بدارم ، وآن ملعون آن اشعار نونيّه كه بدان أشارت يافته ، قرائت نمود 5 . مختار فرمود : اى ملعون ! آيا اعتقاد مسلمانان چنين باشد ؟ سوگند با خداى اگر مسلمان بودى چنين نكردى اكنون بازگوى ، چون امام عليه السلام بر زمين افتاد چه فرمود ، پس كلمات امام را بگفت تا بدان‌جا كه « ليسلطنّ اللَّه عليكم غلاماً يسفك دمائكم ويبيدكم وهو فتى ثقيف » . مختار گفت : جوانمرد ثقيف‌را مىشناسى ؟ گفت : تو باشى ، گفت : سپاس خدايى را كه دعاى اورا مستجاب ساخت . آن‌گاه فرمان داد تا آن ملعون را برهنه ساختند وبا ريسمانى لب‌هاى اورا بربستند وچون بهيمه به‌پيچيدند ودندان‌هاى اورا يك‌به‌يك بركندند وانگشت‌هاى اورا بند از بند جدا ساختند وزبانش را بريدند وگوشش را با مقراض ازهم جدا نمودند وهر دو چشمش را ميلى برنهادند تا در كاسه بنشست ، وبه آن زجر وعذاب بمرد . 1 . مقصود حمام عمر است ، اين حمام را أعين مولى سعد بن ابىوقاص در خارج كوفه ساخته بود كه در آن زمان به عمر بن سعد تعلق داشت وبعدها به نام حمام عمر معروف شد . 2 . دومه نام مادر مختار بوده است ، واست - بكسر الف - يعنى مقعد . 3 . مقصود همان حمام أعين است كه در خارج از شهر كوفه بوده است ، وعمر بن سعد به اين خروج خود از أمان مختار خارج شد چه را كه دستور بود از شهر كوفه خارج نگردد . 4 . نبهره يعنى قلب ، وباسره كناية از عيب در نسب است . 5 . أأترك ملك الرّيّ والرّيُّ رغبة أم أرجع مذموماً بقتل حسينِ وفي قتله النّار الّتي ليس دونها حجاب وملك الرّيّ قرّة عيني سپهر ، ناسخ التواريخ حضرت سجاد عليه السلام ، 4 / 4 - 12 مختار دنبال قاتل علىاكبر منقذ بن مره از عبد القيس فرستاد ، أو مرد شجاعى بود ، دور خانه‌اش را -